Ankara’ya İz Bırakanlar: Hadi POYRAZOĞLU

(1903, Midilli – 2000, Ankara)
Türk Gölge Oyunu, Kukla ve Tuluat Sanatçısı

Karagöz ve kukla sanatını sahneden gündelik yaşama taşıyan usta isim

• Geleneksel Türk tiyatrosunun en önemli temsilcilerinden biri
• Tuluat geleneğiyle sahne sanatlarına çok yönlü katkı sunan sanatçı
• Ankara’da kültürel hayatın gelişimine emek veren sahne insanı

1903 yılında Midilli Adası’nda doğan Hadi Poyrazoğlu’nun çocukluk yıllarında İstanbul’un Ramazan gecelerinde kurulan Karagöz ve kukla perdeleriyle tanışması, sanat yolculuğunun başlangıcı olmuştur. Henüz dokuz yaşındayken Karagözcü Saffet’in yanında gölge oyunu öğrenmeye başlamış, ardından Hayali Küçük Ali olarak bilinen Mehmet Muhittin Sevilen’in yanında ustalığını geliştirmiştir.

Geleneksel Türk sahne sanatlarının farklı alanlarında kendini yetiştiren Poyrazoğlu; hokkabazlık, ip cambazlığı ve tuluat tiyatrosunda da yer almış, Şevki Bey, Ahmet Bey, İsmet Fahri Bey, Naşit Bey ve İsmail Dümbüllü gibi dönemin önemli sanatçılarının topluluklarında sahne almıştır. Bu süreç, onun çok yönlü bir sahne sanatçısı olarak yetişmesini sağlamıştır.

Sanat hayatı boyunca İstanbul, Adana, Antalya ve Ankara başta olmak üzere birçok şehirde gösteriler gerçekleştiren Poyrazoğlu, geleneksel sanatları geniş kitlelerle buluşturmuştur. Aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti’nin Kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk ile birlikte dönemin Cumhurbaşkanları İsmet İnönü, Celâl Bayar ve Cemal Gürsel için de özel gösteriler sunarak sanatını devletin en üst düzey temsil alanlarına taşımıştır.

1951 yılında Ankara’ya yerleşmesi, sanat hayatında yeni bir dönüm noktası olmuştur. Cebeci Dörtyol’da yer alan Aile Bahçesi’nde gölge oyunu ve kukla gösterileri düzenlemiş, aynı zamanda bu mekânın işletmeciliğini ve sunuculuğunu da üstlenmiştir. Bu alan, Ankara’da geleneksel sahne sanatlarının yaşatıldığı önemli merkezlerden biri hâline gelmiştir.

1958 yılında “Kukla Kebap Salonu” adlı mekânı açarak sanatını farklı bir ortamda sürdürmüş, geleneksel tiyatroyu gündelik yaşamla buluşturan özgün bir yaklaşım ortaya koymuştur. 1959 ve 1960 yıllarında yayımladığı “Kukla Oyunları” adlı eserlerle de bu sanatın yazılı olarak kayıt altına alınmasına katkı sağlamıştır.
1996 yılında UNIMA Geleneksel Türk Tiyatrosu Hizmet Ödülü’ne layık görülen Hadi Poyrazoğlu, ömrünü Karagöz, kukla, hokkabazlık ve tuluat gibi geleneksel sanatlara adamış; bu alanlarda hem uygulayıcı hem de aktarıcı bir rol üstlenmiştir.

17 Ocak 2000 tarihinde Ankara’da vefat eden Poyrazoğlu’nun adı, geleneksel Türk tiyatrosunu yaşatmak amacıyla düzenlenen “Uluslararası Hadi Poyrazoğlu Kukla ve Karagöz Festivali” ile yaşamaya devam etmektedir.

Ankara’nın kültür ve sanat hafızasında derin izler bırakan Hadi Poyrazoğlu; geleneksel sahne sanatlarını yaşatan, geliştiren ve geleceğe aktaran öncü isimlerden biri olarak kentin kültürel mirasında yerini almıştır.

Ankara’nın kültür hafızasına unutulmaz katkılar sunan Hadi Poyrazoğlu’nu saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz.